Rais wa Rwanda, Paul Kagame, amewaambia wakosoaji wanaotilia shaka uwezo wa Rwanda wa kuandaa mashindano ya magari ya Formula 1 wasubiri waone mipango ya nchi hiyo, akisisitiza kuwa mashindano ya African Grand Prix ni sehemu ya azma pana ya kuleta fursa kwa Rwanda na bara zima la Afrika.
Akizungumza mjini Kigali Jumanne, Oktoba 13, wakati wa mjadala wa jopo uliohudhuriwa na Rais na Mkurugenzi Mtendaji wa Formula 1, Stefano Domenicali, pamoja na Rais wa Shirikisho la Kimataifa la Michezo ya Magari (FIA), Mohammed Ben Sulayem, Kagame alijibu mashaka kuhusu iwapo nchi yenye ukubwa kama Rwanda inaweza kuandaa mojawapo ya mashindano makubwa zaidi ya magari duniani.
“Napenda kuwaambia watu hao wapumue kwa utulivu, watulie na wasubiri kuona kile kinachokuja,” alisema.
Kagame alikiri kuwa Rwanda ni nchi ndogo, lakini akasema kwamba malengo yake hayapaswi kupimwa kwa kuzingatia ukubwa wake. Alieleza kuwa mradi wa Formula 1 ni sehemu ya mipango mipana ya maendeleo na unapaswa kuangaliwa katika muktadha wa Afrika kwa ujumla, badala ya kuchukuliwa kama mpango unaolenga kunufaisha Rwanda pekee.
Alisema mashindano hayo ya Grand Prix yanapaswa kusaidia Afrika kupata manufaa makubwa zaidi ya kiuchumi kutokana na sekta ya michezo duniani. Alibainisha kuwa wanamichezo wa Afrika wamechangia kwa kiasi kikubwa katika uchumi wa michezo wa kimataifa, huku bara hilo likipata manufaa madogo kwa kulinganisha na mchango wake.
Kagame alisisitiza kuwa Rwanda inataka Waafrika washiriki katika mchezo wa magari badala ya kubaki watazamaji pekee. Alisema nchi hiyo inalenga kuwapa fursa za kufanya kazi kama wahandisi, mafundi, wajasiriamali na wawekezaji, pamoja na kuwa madereva wa magari ya mashindano hapo baadaye.
Kauli hizo zilitolewa wakati Formula 1 na Rwanda zikitangaza makubaliano ya miaka 10 ya kuandaa mashindano ya Formula 1 African Grand Prix kuanzia mwanzoni mwa miaka ya 2030. Mashindano hayo yatafanyika katika uwanja mpya wa mashindano ya magari utakaobuniwa na kujengwa kwa madhumuni hayo katika Wilaya ya Bugesera, karibu na Uwanja mpya wa Ndege wa Kimataifa wa Kigali, mara ujenzi utakapokamilika.
Mara ya mwisho Formula 1 kuandaa mashindano barani Afrika ilikuwa mwaka 1993, wakati wa mashindano ya South African Grand Prix yaliyofanyika Kyalami. Mashindano yaliyopangwa kurejea barani humo yataifanya Rwanda kuwa nchi ya hivi karibuni barani Afrika kuandaa awamu ya mashindano hayo.
Domenicali alisema Rwanda imeibuka kuwa mshirika anayefaa baada ya Formula 1 kutumia miaka kadhaa kutafuta fursa mwafaka ya kurejea barani Afrika.
“Kwa miaka mingi, tumekuwa tukizungumzia nia yetu ya kurejea, lakini daima tumesema kwamba tutarejea kwa njia sahihi, tukiwa na dira sahihi na washirika wanaofaa. Mshirika huyo ni Rwanda,” alisema, huku akisifu uongozi wa Rais Paul Kagame na dira ya muda mrefu ya nchi hiyo, malengo yake na dhamira ya kuunda fursa kwa wananchi wake.
Domenicali alisema ushirikiano huo unalenga kuleta manufaa yanayovuka mipaka ya mashindano yenyewe, yakiwemo kukuza utalii, kuvutia uwekezaji, kuendeleza ujuzi na kukuza biashara za ndani.
“Hili si suala la kuandaa mashindano ya Grand Prix pekee. Ni suala la kuacha urithi na kuhamasisha watu,” alisema.
Aliongeza kuwa Afrika ina zaidi ya mashabiki milioni 100 wa Formula 1. Alisema kurejea kwa mashindano hayo kutasogeza mchezo huo karibu na idadi inayoongezeka ya mashabiki na kuwapa vijana fursa ya kujiona wakifanya kazi katika taaluma zinazohusiana na michezo ya magari.
Ben Sulayem alisisitiza umuhimu wa mafunzo, elimu na maendeleo ya mchezo huo kuanzia ngazi ya chini, ikiwemo kupanua fursa za kuingia katika mashindano ya magari na kujenga ujuzi wa kiufundi miongoni mwa wananchi. Alisema kuendeleza michezo ya magari nchini Rwanda na barani Afrika kunahitaji upatikanaji mpana zaidi wa fursa za kushiriki katika mchezo huo na uwekezaji katika vipaji vya ndani.
Mbali na malengo ya kimichezo, wawekezaji binafsi wanatarajiwa kuwa na jukumu kubwa katika ujenzi wa uwanja wa mashindano ya Formula 1 nchini Rwanda.
Akizungumza na waandishi wa habari baada ya tangazo hilo, Mkurugenzi Mtendaji wa Bodi ya Maendeleo ya Rwanda (RDB), Jean Guy Afrika, alisema mradi huo umepokea mwitikio mkubwa kutoka kwa wawekezaji wa sekta binafsi.
“Tumeona shauku kubwa kutoka kwa sekta binafsi. Kuna ofisi za uwekezaji zinazosimamia mali za familia, baadhi ya wawakilishi wake walikuwepo hapa leo, mifuko ya uwekezaji na watu wenye utajiri mkubwa,” alisema.
Afrika alisema shauku hiyo ya uwekezaji inaonyesha fursa za kibiashara zinazohusishwa na uwanja huo, ambao unakusudiwa kutumika kwa shughuli nyingi zaidi ya kuandaa mashindano ya Grand Prix ya kila mwaka.
Uwanja huo unapangwa kutumika pia kwa matamasha ya muziki, maonyesho na matukio mengine mwaka mzima, hivyo kutoa fursa za kupata mapato hata nje ya kipindi cha mashindano.
Kwa mujibu wa Afrika, Rwanda pia inakadiria kuwa hadi watu 300,000 wanaweza kuvutiwa kuitembelea nchi hiyo wakati wa wikendi ya mashindano ya Formula 1.